İş hayatında çalışanların karşılaştığı psikolojik baskı ve mobbing uygulamalarına ilişkin dikkat çekici bir yargı kararı gündeme geldi. Bir bankada görev yapan takım liderinin, yöneticisinin aşağılayıcı tutumları, mola sürelerine müdahale edilmesi ve sürekli gözetim altında tutulması nedeniyle başlattığı hukuk mücadelesi çalışan lehine sonuçlandı.

Yaklaşık 13 yıl boyunca aynı bankada takım lideri olarak çalışan personel, birimin yönetimine getirilen ikinci müdürün sert, tehditkâr ve rencide edici davranışlarına maruz kaldığını ileri sürdü. Yaşadığı sorunları üst yönetime bildirmesinin ardından yöneticisinin kendisine yönelik baskısını artırdığını belirten çalışan, zamanla iş yerinde yalnızlaştırıldığını ve çalışma koşullarının ağırlaştırıldığını ifade etti.

MOLALAR TAKİBE ALINDI, TOPLANTIDA HAKARET EDİLDİ

Dava dosyasına yansıyan iddialara göre yönetici, çalışanların mola sürelerini yakından takip ediyor, sık sık tuvalete gitmelerine müdahale ediyordu. Davacı çalışan, diğer personelin idari izin kullanabildiği dönemlerde kendisine aynı imkânın tanınmadığını da öne sürdü.

Baskının boyutunu ortaya koyan en dikkat çekici delillerden biri ise şube müdürünün çalışanlara gönderdiği elektronik posta oldu. Mesajda çalışanlardan molalarını uzatmamaları, sık sık tuvalete gitmemeleri ve hatta “ishal olmamaları” isteniyordu.

Takım lideri ayrıca, diğer yöneticilerin de bulunduğu bir toplantıda kendisine “şerefsiz” ve “karaktersiz” şeklinde hakaret edildiğini iddia etti. Çalışanın oturduğu yerin değiştirilerek yöneticinin tam karşısına yerleştirilmesi ve mola saatlerinin sürekli kontrol edilmesi de dosyadaki diğer iddialar arasında yer aldı.

İŞTEN ÇIKARILMASI DA DAVAYA KONU OLDU

Yaşadığı sorunları üst yönetime bildiren çalışan, şikâyetlerine çözüm beklediği sırada iş sözleşmesinin feshedildiğini belirterek İş Mahkemesi'ne başvurdu.

Banka yönetimi ise işten çıkarmanın iş yerinin ve işin gereklerinden kaynaklanan nedenlerle gerçekleştirildiğini, çalışanın bütün yasal haklarının ödendiğini savundu. Ayrıca kurum bünyesinde yapılan incelemede kendisine yönelik özel bir mobbing uygulamasının tespit edilmediğini ileri sürerek davanın reddini istedi.

Davacı çalışan ise uzun süren psikolojik baskı nedeniyle ciddi sağlık sorunları yaşadığını, depresyon ve hipertansiyon teşhisleriyle tedavi gördüğünü belirtti. Bu gerekçelerle bankadan maddi ve manevi tazminat ile ayrımcılık tazminatı talep etti.

MAHKEME MOBBİNGİ DELİLLERLE SABİT GÖRDÜ

İş Mahkemesi, tanık ifadelerini, kurum içi yazışmaları ve sağlık raporlarını birlikte değerlendirdi. Yapılan incelemede çalışanın performansının düşük olduğuna ilişkin somut bir delil bulunmadığı, aksine tanıkların performansını olumlu değerlendirdiği belirtildi.

Mahkeme kararında, çalışanın mola sürelerinin takip edildiği, tuvalete art arda iki kez gitmesinin bile sorun edildiği ve çalışanlara gönderilen e-postada ishal olunmamasına yönelik ifadelerin bulunduğu özellikle vurgulandı.

Ayrıca davacının yerinin değiştirilerek gözetim altında tutulduğu, toplantıda aşağılayıcı sözlere maruz kaldığı ve diğer çalışanlarla arasındaki iletişimin zayıflatıldığı yönündeki tanık anlatımları da değerlendirildi.

İşten çıkarma gerekçesi olarak küçülme gösterilmesine rağmen aynı gerekçeyle başka bir çalışanın işten çıkarılmamış olması da mahkemenin dikkat çektiği hususlar arasında yer aldı.

Tüm bu gelişmelerin çalışanın sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerini gösteren doktor raporlarıyla birlikte değerlendirilmesi sonucunda psikolojik tacizin kanıtlandığına hükmedildi.

Mahkeme, çalışanın manevi tazminat talebini kabul ederken maddi tazminat ve ayrımcılık tazminatı için gerekli koşulların oluşmadığına karar vererek davayı kısmen kabul etti.

YARGITAY KARARI ONADI

İş Mahkemesi'nin kararına itiraz eden banka, dosyayı Bölge Adliye Mahkemesi'ne taşıdı. Ancak istinaf incelemesinde ilk derece mahkemesinin olaylara ve hukuki değerlendirmeye ilişkin kararında bir hata bulunmadığı belirtilerek başvuru reddedildi.

Bunun üzerine banka kararı temyiz ederek Yargıtay'a götürdü. Dosyayı inceleyen Yargıtay 9. Hukuk Dairesi de yerel mahkemenin kararını oy birliğiyle onadı.

Böylece 13 yıllık bankacının iş yerinde maruz kaldığı psikolojik baskıya ilişkin hukuk mücadelesi, manevi tazminat kararıyla sonuçlanmış oldu.