Gelişmelerin ardından telekonferans yoluyla basın mensuplarının sorularını yanıtlayan üst düzey bir ABD'li yetkili, önümüzdeki günlerde imzalanması beklenen tarihi barış anlaşmasının ve "İslamabad Mutabakat Muhtırası"nın detaylarını kamuoyuyla paylaştı.

"İmza İçin Son Aşamadayız"

Anlaşmanın yürürlüğe girmesi konusunda sistemlerin karmaşıklığına dikkat çeken yetkili, kesin bir tarih vermekten kaçınsa da sürecin olumlu seyrini şu sözlerle özetledi:

"Bu anlaşmayı önümüzdeki birkaç gün içinde imzalamayı bekliyoruz. Size kesin bir tarih veremem ancak bir tahminde bulunmam gerekirse bu sabah yüzde 75 derdim. Şu anda bu oran muhtemelen yüzde 80 ya da yüzde 85 civarında, ancak yüzde 100 değil çünkü sistemleri oldukça karmaşık."

Anlaşmayla Sağlanacak 4 Temel Hedef

Söz konusu mutabakatla ABD ve müttefiklerinin temel güvenlik endişelerinin büyük oranda giderildiğini vurgulayan kıdemli yetkili, barışın temelini oluşturacak dört kritik başlığı açıkladı:

• Hürmüz Boğazı'nın Yeniden Açılması: Savaş nedeniyle kapanan ve küresel enerji koridorunu kilitleyen Hürmüz Boğazı yeniden trafiğe açılacak ve ABD, İran'a yönelik uyguladığı ablukayı kaldıracak. Anlaşma uyarınca ilk 30 günde boğazın mayınlardan temizlenmesi planlanıyor.

• Nükleer Programın Tasfiyesi: Anlaşma, İran’ın tartışmalı nükleer programının tamamen tasfiye edilmesini ve uzun vadeli bir denetim mekanizmasının kurulmasını taahhüt ediyor.

• Zenginleştirilmiş Uranyumun Teslimi: İran'daki mevcut zenginleştirilmiş nükleer materyalin (uranyum) yerinde imha edilmesi ve ardından ABD tarafından teslim alınarak ülke dışına çıkarılması öngörülüyor.

• Bölgesel Barışın Garanti Altına Alınması: Süreç, Orta Doğu genelinde uzun vadeli ve sürdürülebilir bir istikrar ortamını garanti etmeyi hedefliyor.

Yaptırımlar Kademeli Olarak Kaldırılacak

ABD'li yetkili, İran’ın anlaşma şartlarına tam uyum göstermesi halinde ekonomik kısıtlamalardan büyük ölçüde kurtulacağını ve dünya ekonomisine yeniden entegre olabileceğini belirtti. Washington kanadından yapılan değerlendirmelerde, "Terörizmin en büyük destekçisi olmak yerine normal bir ülke gibi davranmaları karşılığında bu şekilde ödüllendirilecekler" ifadelerine yer verilirken, atılan adımların nihai aşamada İran halkının da refahına katkı sunacağı aktarıldı.

Bölgesel Aktörler ve İsrail Sürece Dahil

Müzakerelerin yalnızca iki ülke arasında kalmadığını, başta İsrail ve Körfez ülkeleri olmak üzere bölgedeki tüm stratejik ortakların sürece dahil edildiğini ifade eden yetkili, "Tüm müttefiklerimizin, İsraillilerin ve Körfez ülkelerinin bu girişime katılacağından ve anlaşmaya uygun hareket edeceğinden oldukça eminiz" diyerek geniş tabanlı bir bölgesel mutabakatın sinyalini verdi.